سرگیجه و علائم تشخیص آن

سرگیجه و علائم تشخیص آن

سرگیجه خوش خیم وضعیتی(BPPV) شاید یکی از معمول ترین دلایل سرگیجه در بین بزرگسالان باشد. علایم BPPV معمولا در بیشتر از 85 درصد بیماران با درمان اول از بین می رود.

سرگیجه

سرگیجه

علائم BPPV:

سرگیجه های کوتاه مدت زمانی که سر در وضعیت های مشخص حرکت می کند شیوع بیماری در تمام سنین در بزرگسالان ( در کودکان نیز غیرمعمول نیست) BPPV به طور ناگهانی اتفاق می افتد اما همچنین می تواند به دنبال ضربه به سر، لابیرنتیت یا ایسکمی در شریان دهلیزی قدامی دیده شود. برای بیمارانی که دوره های سرگیجه بیشتر اتفاق بیفتد، این اختلال می تواند ناراحت کننده و بر فعالیت های روزانه فرد تاثیر منفی داشته باشد.

وضعیت های معمول که باعث ایجاد سرگیجه می شود:

  • چرخش در تختخواب
  • دراز کشیدن
  • خم کردن سر
  • بالا نگاه کردن

دیگر شکایات بیماران شامل:

  • عدم تعادل(ساعت ها یا روزها بعد از دوره ای سرگیجه)
  • سبکی سر
  • احساس شناور بودن

مکانیسم BPPV

  1. نظریه کوپولاتیزیس: دژنراسیون ذرات از اتریکول (احتمالا تکه های اتوکنیا) و چسبیدن این ذرات به کوپولای کانال خلفی (مجرای نیم دایره) که باعث حساس شدن آنها به جاذبه می شود.

احتمالا چسبیدن ذرات به روی کوپولا سبب سنگین شدن غلظت کوپولا و درنتیجه سبب خم شدن کوپولای کانال خلفی به هنگام حرکت سر می شود. علایم آن به صورت سرگیحه، نیستاگموس و حالت تهوع می باشد. همچنین به علت اینکه کوپولا در حالت خم شده تا زمانی که فرد در وضعیت تحریک قرار دارد باقی می ماند، نیستاگموس و سرگیجه ادامه دارند اما ممکن است از شدت آن مقداری کم شود.

پس به طور کلی کوپولاتیزیس با این علایم شناسایی می شود:

  • شروع ناگهانی سرگیجه زمانی که فرد در وضعیت تحریک کردن قرار می گیرد
  • وجود نیستاگموس ( تا زمانی که سرگیجه باشد وجود دارد)
  • سرگیجه و نیستاگموس مداوم تا زمانی سر در وضعیت تحریک باشد
  • این فرم از سرگیجه کمتر معمول است.

 

  1. نظریه کانالیتازیس: دژنراسیون ذرات به کوپولا کانال خلفی نمی چسبند بلکه در داخل اندولف کانال گوش به طور آزادانه شناور هستند.

علایم شناسایی کانالیتازیس:

  • تاخیر در شروع سرگیجه (1 تا 40 ثانیه بعد از قرار گرفتن در وضعیت تحریک)
  • وجود نیستاگموس (تا زمانی که سرگیجه باشد وجود دارد)
  • نوسان در شدت سرگیجه ونیستاگموس ( ابتدا افزایش، سپس کاهش و در نهایت در 60 ثانیه ناپدید می شود)
  • این نوع از BPPV بسیار معمول است.

 

میزان درگیری مجاری نیم دایره در BPPV:

بیشترین درگیری مجرای نیم دایره در کانال خلفی(76 درصد بیماران) و سپس کانال قدامی (13 درصد بیماران) و کمترین درگیری در کانال افقی با 5 درصد بیماران مشاهده می شود.

تشخیص BPPV:

برای تشخیص و انجام مانور بهتر است  از گوشی که درگیر نمی باشد شروع کنیم با این کار باعث کاهش احتمال حالت تهوع در بیمار می شویم. ( با استفاده از اطلاعاتی که از تاریخچه گیری بیمار بدست می آوریم میتوان گوش غیردرگیر را شناسایی کرد) همچنین برای بیماران با حالت تهوع شدید یا تاریخچه داشتن استفراغ با سرگیجه بهتر است مانور را با سرعت کمتری انجام دهیم.( البته کاهش سرعت مانور سبب کاهش احتمال برانگیخته شدن نیستاگموس می شود).